Ahozko tradiziotik liburuetarako jauzia aspaldidanik emana zuten inguruko hizkuntza erromanikoek eta ahozkoa mantentzen baziren ere, literatur sormen bide idatzietara zuzendu zen nagusiki. Gaurko atalean Jose Migel Barandiaranen eskutik XX mendearen hasierara salto egin dugu ahozko literatura aztertzeko. https://bilbohiria.com/docs2/2018/euskara%20jendea/EUSKARA%20JENDEA%20-%20Ahozko%20kultura_%20Joxe%20Miel%20Barandiaran.mp3 Deskargatu hemen.
hizkuntza
50 urte dira Arantzazun Euskara Batuaren lehen oinarriak finkatu zirenetik, baina honen kezka lehenagotik dator. Kezka nagusia ahozkotik idatzira pasatzerakoan agertu zen. Albreteko Juana erreginak, 1563ko eliza protestantearen sindoaren agindua segituz, bultzatu eta sustatu zuen Latinez bakarrik erabiltzen zen Bibliaren itzulpena herriaren hizkuntzetara. Horrela, bere lurraldeetan, Biarnesera itzuli zuen Armad […]
Bonapartek euskalkien ikerketa eta mapa argitaratu zuenetik, aldaketak izan dira euskalkien ezagutzan. Gaur egun dauden ikerketa zehatzagoek eta sakonagoek beste informazio bat ematen digute. 1998an Koldo Zuazok euskalkien gaineko beste begirada bat proposatu zuen. Haren aburuz Euskalkiak banatzen dituzten ezberdintasunez gain, berdintasunak ere badira, hizkuntzaren atal guztietan ageri diren ezaugarriak, […]
Antzina, euskara gaur egungo Euskal Herritik kanpo ere hitz egiten zen. Bi pasarte ekarri dizkigu Xamarrek: alde batetik, 1234 urtean, Errioxako Ojacastroko biztanleek arazo bat izan zuten Gaztelako merinoarekin, eta herritarrek euskaraz deklaratzeko eskubidea aldarrikatu zuten. Hurrengo aipamena Huescan topatu du, 1349an: bertako merkatuan XIV. mendean, hizkuntza bat baino gehiago […]
XII mende arte Euskararen lurraldea guztiak Nafarroako erresuman baitan zeuden, baina XII mendean Akitania osoa Ingalaterrako erregeen gelditu zen, Lapurdi, Zuberoa eta Nafarroa Behera barne. Gertaera datuak ezagutzen badira ere, zaila da irudikatzea ingeles jendeak izan zuen eragina euskaldunen eguneroko bizitzan. Baionan izan zuten eragina, 1338 urteko erroldan ageri dira […]
Gaurko irrati tartean Hezkuntza ereduak izan ditugu gogoeta gai Xamarrekin. Kataluniako eskoletan murgiltze eredua erabiltzen dute, urteetan arrakasta izan duena. Kataluniako murgiltze eredua (irakasgai guztiak katalanez, gaztelaniaren eta atzerriko beste hizkuntza baten irakasgaiak izan ezik) 1983an aplikatu zuten lehenengo aldiz, Bartzelonako Santa Coloma de Gramenet hiriko hemeretzi eskola publikotan. 1992tik […]
Galdera honi erantzun diote Agurtzane Azcaray eta Marta Kopinska hizkuntzalari ikerlariak. Pint of Science jardunaldian barruan emandako hitzaldian izan gara. Europar herrialde gehienetan derrigorrezkoa da beste hizkuntza bat ikastea, nahiz eta herrialde bera eleanitza izan. Baina nolakoa da bigarren, atzerriko hizkuntza baten ikaste-prozesua? Hitzaldi honetan horrelako prozesuetan eragina daukaten faktore […]
Sortzen Elkarteak, Ikasle Euskaldun Eleaniztunak heziko dituen Hizkuntza Proiektua garatzeko Gida Praktikoa aurkeztuko du, abenduaren 2an Bizkaiko Dima herrian burutuko dugun ekitaldian. Hizkuntza-proiektua ikastetxe guztiek sortu behar duten dokumentua da. Bertan,ikastetxeko hezkuntza-proiektuan oinarrituta, hizkuntza-helburuak finkatzen dira, eta ondorioz, hizkuntza ezberdinen irakaskuntzarako irizpideak eta ikastetxeak dauzkan,barne zein kanpo harremanetarako hizkuntza-irizpideak ere […]
“TrikiHarria” ahozko hausnarketa eta zuzeneko musika bateratzen dituen ekitaldia da. Iñaki Perurena eta Kepa Junkera dira protagonista. 41 urte harriarekin ibili eta gero, asko dauka Perurenak harriaren inguruan esateko. Gaia bere osotasunean hartuta, karga autobiografiko handia duen bakarrizketa bat prestatu du.Performance honetan, Leitzako harri-jasotzaileak harriaren inguruko zenbait kontu botako ditu […]
Hizkuntz Eskubideen Behatokiak iazko txostena aurkeztu du. Aurrerapena nabari dela adierazi du Garbiñe Petriati zuzendariak, gero eta gehiago dira euskaraz bizi nahi duten herritarrak eta euren eskubideez kontzientzia hatzen ari direnak, horregatik gora egin dute behatokiko kexuak. Behatokiak jasotako kexetan, maiz agertzen dute herritarrek inpotentzia, atsekabea, amorrua, nekea… Behatokiko zuzendariak […]